Powiat wysokomazowiecki

Trzeciny

Trzeciny nad Brokiem były wsią i folwarkiem; ich historia obejmuje gospodarkę ziemiańską oraz wojenne zniszczenia.

Gmina: Gmina Wysokie Mazowieckie
Powiat: wysokomazowiecki
Województwo: podlaskie
Rodzaj: Wieś
SIMC: 0410614

Zapisane w historii

Historia miejscowości

Trzeciny, zapisywane także jako Trzciny, składały się z wsi i folwarku nad Brokiem. W 1827 roku miały 15 domów i 135 mieszkańców. „Słownik geograficzny” podaje dla 1876 roku 890 morgów folwarcznych, cztery budynki murowane, 14 drewnianych i wiatrak. Rozległy las zajmował 412 morgów, niemal tyle co grunty orne i ogrody. To obraz gospodarstwa, w którym las miał znaczenie porównywalne z uprawą ziemi.

W 1921 roku folwark spisano oddzielnie: cztery budynki mieszkalne i 90 osób. Wieś miała dziewięć budynków i 58 mieszkańców. W lokalnej historii majątku ważne są rodziny Wróblów, Zarembów i Jaruzelskich; według opracowania miejscowościowego dziedziczenie po Tomaszu Wróblu w 1907 roku otworzyło okres gospodarowania Zofii i Hipolita Zarembów.

Opracowanie odnotowuje też ciężkie zniszczenia podczas walk sowiecko-niemieckich w sierpniu 1944 roku, obejmujące zabudowania folwarczne. Gminna dokumentacja zachowuje ślad dawnego, przekształconego założenia parkowego. Nie jest to równoznaczne z zachowaniem dostępnego zespołu dworskiego.

Źródło opracowania

1921
Pierwszy spis powszechny
Trzeciny: folwark 4 budynki mieszkalne i 90 osób; wieś 9 budynków i 58 osób. S. drukowana 114, PDF 123.
Źródło

Ludzie i pamięć

Wspólna historia.
Wiele śladów.

Świadectwem dawnego majątku pozostaje ewidencjonowane założenie parkowe. Opis historycznego folwarku nie potwierdza przetrwania wiatraka ani zabudowań wymienionych w XIX wieku.

Źródło opracowania

Warsztat redakcyjny