Powiat wysokomazowiecki
Wysokie MazowieckiePogoda: teraz i jutro7 dni
WysokieM.pl - Tu bije puls Twojego miasta
Zgłoś temat

Powiat wysokomazowiecki

Średnica-Pawłowięta

Średnica-Pawłowięta ma udokumentowaną historię komasacji gruntów i wojenny cmentarz.

Poznaj historię
Powiat
wysokomazowiecki
Województwo
podlaskie
Rodzaj
Wieś
SIMC
0407486

Zapisane w historii

Historia miejscowości

Pawłowięta są jedną z odrębnych osad historycznej Średnicy. Z przełomu epok pochodzi konkretne świadectwo zmian gospodarowania: Archiwum Państwowe przechowuje jednostkę z lat 1913-1915 dotyczącą przejścia gruntów wsi do gospodarowania w wydzielonych działkach oraz plan skomasowanej miejscowości. Sam opis katalogowy nie przesądza, kiedy zakończono wszystkie prace w terenie. Z I wojną światową wiąże się miejscowy cmentarz wojenny z 1915 r., później wpisany do rejestru zabytków. Spis z 30 września 1921 r. odnotował w Pawłowiętach 29 budynków mieszkalnych i 190 mieszkańców, odrębnie od dwóch sąsiednich Średnic. Połączenie dokumentów gruntowych, nekropolii wojennej i danych o społeczności daje własną perspektywę dziejów tej wsi, bez zapożyczania historii miejskiego Szepietowa.

Źródło opracowania
  1. 1913-1915

    Dokumentacja komasacji

    Zachowano akta i plan skomasowanej wsi.

    Źródło

Blisko nas

Miejsca warte poznania

miejsce pamięci

Cmentarz wojenny z I wojny światowej

Średnica-Pawłowięta, przy drodze w kierunku Dąbrówki Kościelnej

Nekropolia wojskowa związana z walkami I wojny światowej.

Uszanować charakter nekropolii; przed wyjazdem sprawdzić dojście i stan terenu, bez zakładania dostępu przez prywatne działki.

Warsztat redakcyjny

Źródła i opracowanie

Opracowanie: Redakcja WysokieM.pl

Źródła sprawdzone:

Zgłoś poprawkę lub podziel się wspomnieniem
  1. Archiwum Państwowe w Białymstoku, opis jednostki: scalenie Średnicy-Pawłowiąt, 1913-1915
  2. GUS, Skorowidz miejscowości RP, t. V: województwo białostockie, Warszawa 1924, spis z 30 IX 1921 (domena publiczna); s. drukowana 114, PDF 123, gm. Szepietowo, poz. 57
  3. Lasy Państwowe, Program ochrony przyrody, plan urządzenia lasu Nadleśnictwa Czarna Białostocka, wykaz dziedzictwa, s. 166
  4. Gmina Szepietowo, studium uwarunkowań, część: Uwarunkowania, wykaz zabytków
  5. Autorzy i licencje fotografii

Źródło: GUS, rejestr TERYT (SIMC i TERC). Stan rejestru: 2026-01-01; pobrano: 2026-10-18. Miejscowości i ich części nie są tym samym co sołectwa.

Urząd właściwej gminy

Urząd Miejski w Szepietowie

Instytucja
Urząd Miejski w Szepietowie
Miejscowość
Szepietowo
Adres
ul. Główna 6, 18-210 Szepietowo

Dane sprawdzone: 2026-10-15

Sprawy lokalne

Aktualności z całej gminy

Prześlij informacje lub zdjęcia miejscowości