Powiat wysokomazowiecki
Wysokie MazowieckiePogoda: teraz i jutro7 dni
WysokieM.pl - Tu bije puls Twojego miasta
Zgłoś temat

Powiat wysokomazowiecki

Nowa Ruś

Nowa Ruś jest odrębną osadą dawnego zespołu Sokoły-Ruś, a nie inną nazwą Starej Rusi.

Poznaj historię
Powiat
wysokomazowiecki
Województwo
podlaskie
Rodzaj
Wieś
SIMC
0410459

Zapisane w historii

Historia miejscowości

Starsze źródła posługują się nazwą Sokoły-Ruś Nowa. „Słownik geograficzny”, za Zygmuntem Glogerem, przywołuje taki zapis w dokumentach sądowych z 1471 roku, obok Rusi Starej i Jaźwin. To świadectwo nazwy, nie data założenia. Wobec tego nie można bez wyjaśnienia powtarzać innej opowieści, że podział na Starą i Nową Ruś nastąpił dopiero w XVIII wieku.

W 1921 roku Nową Ruś spisano jako wieś w gminie Sokoły: 13 budynków przeznaczonych na mieszkania, trzy inne zamieszkane i 91 mieszkańców. Wszyscy deklarowali katolicyzm i narodowość polską. Ten odrębny wiersz pozwala nie mieszać jej ludności z sąsiednim folwarkiem Rusi Starej. Gminny wykaz zabytków archeologicznych wymienia w Nowej Rusi stanowiska AZP 41-82/12 i /21, z pozostałościami różnych faz pradziejowego oraz późniejszego osadnictwa. Nie dowodzą one jednak nieprzerwanego trwania obecnej wsi od mezolitu.

Źródło opracowania
  1. 1921

    Pierwszy spis powszechny

    Ruś Nowa: 13 budynków mieszkalnych, 3 inne zamieszkane i 91 mieszkańców. S. drukowana 113, PDF 122.

    Źródło

Warsztat redakcyjny

Źródła i opracowanie

Opracowanie: Redakcja WysokieM.pl

Źródła sprawdzone:

Zgłoś poprawkę lub podziel się wspomnieniem
  1. Słownik geograficzny Królestwa Polskiego, hasło miejscowościowe (domena publiczna); transkrypcja OCR
  2. Gminny program opieki nad zabytkami 2021
  3. GUS, Skorowidz 1924, s. drukowana 113, PDF 122, gm. Sokoły, poz. 42. Spis 30.09.1921, domena publiczna.
  4. Autorzy i licencje fotografii

Źródło: GUS, rejestr TERYT (SIMC i TERC). Stan rejestru: 2026-01-01; pobrano: 2026-10-18. Miejscowości i ich części nie są tym samym co sołectwa.

Urząd właściwej gminy

Urząd Gminy Wysokie Mazowieckie

Instytucja
Urząd Gminy Wysokie Mazowieckie
Miejscowość
Wysokie Mazowieckie
Adres
ul. Mickiewicza 1A, 18-200 Wysokie Mazowieckie

Dane sprawdzone: 2026-10-15

Sprawy lokalne

Aktualności z całej gminy

Prześlij informacje lub zdjęcia miejscowości