Mystki-Rzym

Według opracowania miejscowościowego Mystki-Rzym wywodzą się z dwóch skupisk szlacheckich, Mystek i osady Rzym. Opis ten przywołuje popis wojskowy z 1528 roku oraz zobowiązanie mieszkańców Mystek do wystawienia czterech konnych. Dokładna data połączenia tych osad pozostaje nieustalona.

Obraz międzywojennej społeczności przynosi spis z 1921 roku: 39 budynków mieszkalnych i 250 mieszkańców, w tym 247 katolików i trzy osoby prawosławne. W wykazie archeologicznym figurują ślady osadnictwa na obszarach AZP 42-80 i 43-80. Nie są one dowodem istnienia zachowanego zabytku architektonicznego.

Nazwa Rzym łączy się w popularnych opowieściach z mistrzem Twardowskim. Badania literaturoznawcze omawiają jednak umiejscowienie jego śmierci w tutejszej karczmie jako część spornej rekonstrukcji biografii. Związek Twardowskiego z miejscową karczmą pozostaje zatem legendą i hipotezą literacką, a nie udowodnionym epizodem dziejów wsi.