Powiat wysokomazowiecki
Krzyżewo
Krzyżewo jest związane z fundacją szkoły rolniczej Bronisławy i Stefanii Karpowicz.
Poznaj historię- Gmina
- Sokoły
- Powiat
- wysokomazowiecki
- Województwo
- podlaskie
- Rodzaj
- Wieś
- SIMC
- 0405955
Zapisane w historii
Historia miejscowości
Najważniejszy udokumentowany rozdział dziejów Krzyżewa wiąże się z powstaniem szkoły rolniczej. Bronisława Karpowicz i jej córka Stefania przeznaczyły środki majątku na przygotowanie placówki uczącej praktycznego, nowoczesnego gospodarowania. Gmach wznoszono w latach 1911-1912 przy współpracy z Centralnym Towarzystwem Rolniczym. Szkoła rozpoczęła działalność w 1913 r. Założenie obejmowało naukę, mieszkanie uczniów i zaplecze gospodarcze, a sam budynek wyposażono w rozwiązania sanitarne i grzewcze nowoczesne jak na wiejską placówkę tamtej epoki. W 1921 r. skorowidz rozdzielał Krzyżewo-wieś, z ośmioma budynkami mieszkalnymi i 42 osobami, od Krzyżewa-folwarku, z sześcioma budynkami i 97 mieszkańcami. Nie można utożsamić całej dawnej miejscowości wyłącznie z terenem szkolnym. Zabytkowy gmach i prowadząca do szkoły aleja lipowa pozostają materialnymi świadectwami tej historii. Szkolne zbiory pamięci upamiętniają fundatorkę.
Źródło opracowania- 1911-1912
- 1913
Blisko nas
Miejsca warte poznania
Zabytek oświaty
Historyczny budynek szkoły rolniczej
Krzyżewo, działka 38/2
Gmach z lat 1911-1912, wpis A-532 z 1994 r.
Dostęp do budynku wyłącznie po uzgodnieniu z aktualnym użytkownikiem.
Historyczna zieleń
Aleja lipowa
Krzyżewo, droga do dawnej szkoły, działka 102
Aleja ujęta w gminnej ewidencji, datowana na początek XX wieku.
Nie potwierdzono odrębnego publicznego szlaku; respektuj oznakowanie i granice terenu placówek.
Ludzie i pamięć
Wspólna historia.
Wiele śladów.
Historyczny gmach szkoły i aleja lipowa są odrębnymi elementami dziedzictwa. Nie ustalono bieżącej funkcji i zasad dostępu do wszystkich dawnych pomieszczeń.
Źródło opracowaniaWarsztat redakcyjny
Źródła i opracowanie
Opracowanie: Redakcja WysokieM.pl
Źródła sprawdzone:
Zgłoś poprawkę lub podziel się wspomnieniem- Rada Gminy Sokoły, uchwała XLVI/314/2024: Gminny Program Opieki nad Zabytkami 2023-2026 (załącznik urzędowy)
- Zespół Szkół Rolniczych w Krzyżewie: Stefania Karpowicz, założycielka szkoły
- GUS, Skorowidz miejscowości RP, t. V: Województwo białostockie, Warszawa 1924; spis 30 IX 1921, domena publiczna; lokalny pełny skan
- Autorzy i licencje fotografii
Części miejscowości
- Krzyżewo-KoloniaCzęść miejscowości Krzyżewo · SIMC 0405961
- MajątekCzęść miejscowości Krzyżewo · SIMC 0405978
Źródło: GUS, rejestr TERYT (SIMC i TERC). Stan rejestru: 2026-01-01; pobrano: 2026-10-18. Miejscowości i ich części nie są tym samym co sołectwa.
Urząd właściwej gminy
Urząd Gminy Sokoły
- Instytucja
- Urząd Gminy Sokoły
- Miejscowość
- Sokoły
- Adres
- ul. Rynek Mickiewicza 10, 18-218 Sokoły
- Telefon
- 86 476 30 10
Dane sprawdzone: 2026-10-15