Powiat wysokomazowiecki
Jamiołki-Kowale
Jamiołki-Kowale są ważnym miejscem archeologicznym dzięki chronionemu cmentarzysku kurhanowemu.
Poznaj historię- Gmina
- Sokoły
- Powiat
- wysokomazowiecki
- Województwo
- podlaskie
- Rodzaj
- Wieś
- SIMC
- 0405814
Zapisane w historii
Historia miejscowości
Najstarszą rozpoznaną warstwą dziedzictwa Jamiołk-Kowal jest cmentarzysko kurhanowe z okresu wpływów rzymskich, wpisane do rejestru zabytków w 1970 r. Nie należy łączyć wieku nekropolii z datą powstania nazwanej później wsi. W źródłach pisanych Kowale występują jako jedna z drobnoszlacheckich osad Jamiołk. Słownik geograficzny podawał dla 1827 r. osiem domów i 56 mieszkańców, odróżniając wieś od sąsiednich Rawek. Spis z 1921 r. wykazał w Kowalach dziesięć budynków mieszkalnych i 52 osoby; Rawki miały własny wpis, dziesięć budynków i 44 mieszkańców. Program gminny wyjaśnia, że dawne Rawki są dziś włączone do Kowal. Obok kurhanów dokumentuje też ślady osadnictwa średniowiecznego. Tutejszy krajobraz przechowuje więc różne epoki i dawne podziały osadnicze, których nie można sprowadzać do jednej daty.
Źródło opracowania- 1970
Blisko nas
Miejsca warte poznania
Stanowisko archeologiczne
Cmentarzysko kurhanowe
Jamiołki-Kowale, lokalizacja według ewidencji konserwatorskiej
Zespół kurhanów okresu wpływów rzymskich, wpis A-158.
Nie zakładaj publicznego udostępnienia; bez naruszania gruntu i mogił, wstęp zgodnie z zasadami zarządcy terenu.
Ludzie i pamięć
Wspólna historia.
Wiele śladów.
Cmentarzysko jest chronionym stanowiskiem archeologicznym, nie parkiem rozrywki ani terenem poszukiwań zabytków.
Źródło opracowaniaWarsztat redakcyjny
Źródła i opracowanie
Opracowanie: Redakcja WysokieM.pl
Źródła sprawdzone:
Zgłoś poprawkę lub podziel się wspomnieniem- Rada Gminy Sokoły, uchwała XLVI/314/2024: Gminny Program Opieki nad Zabytkami 2023-2026 (załącznik urzędowy)
- SGKP, t. III, s. 391: Jamiołki (1882), public-domain tekst hasła reprodukowany w sekcji Wzmianka historyczna
- GUS, Skorowidz miejscowości RP, t. V: Województwo białostockie, Warszawa 1924; spis 30 IX 1921, domena publiczna; lokalny pełny skan
- Autorzy i licencje fotografii
Źródło: GUS, rejestr TERYT (SIMC i TERC). Stan rejestru: 2026-01-01; pobrano: 2026-10-18. Miejscowości i ich części nie są tym samym co sołectwa.
Urząd właściwej gminy
Urząd Gminy Sokoły
- Instytucja
- Urząd Gminy Sokoły
- Miejscowość
- Sokoły
- Adres
- ul. Rynek Mickiewicza 10, 18-218 Sokoły
- Telefon
- 86 476 30 10
Dane sprawdzone: 2026-10-15